Twee toetsmomenten voor het eindexamen

Advies van het College voor Toetsen en Examens

Op 16 juni 2016 heeft het College voor Toetsen en Examens het advies gegeven om scholieren de mogelijkheid te geven om twee keer per jaar examen te kunnen doen. Het CvTE is de waakhond van alle centrale examens in Nederland en is verantwoordelijk voor de kwaliteit van en de logistiek rondom de examen.
De gedachte hierachter is dat leerlingen vakken waar ze goed in zijn eerder kunnen afsluiten, zodat ze meer tijd overhouden om te leren voor de vakken waar ze moeite mee hebben. Ook zou dit uitkomst kunnen bieden voor leerlingen met faalangst. Deze worden niet met langer met één alles bepalend examenmoment geconfronteerd worden. Het idee wordt door scholieren, docenten en middelbare scholen gesteund.

Er zijn ook bezwaren

Ook is er veel commentaar. Zoals altijd is veranderen lastig, zeker als het een groot systeem als het middelbaar onderwijs betreft. Er wordt in een reactie aangegeven dat twee examenmomenten voor de leerlingen misschien wel fijn is, maar er worden ook een hoop, vooral praktische, bezwaren genoemd zoals tijd en kosten. Zo maakt men zich zorgen maakt over de kwaliteit van het onderwijs, de druk die dit op de scholen legt en de ‘toekomst van de leerlingen'(?). Ook wordt aangegeven dat een tweede examenmoment behoorlijk in de papieren zal lopen.

Digitaal toetsen als uitkomst

Digitaal toetsen zou hier mogelijk een uitkomst kunnen bieden en wordt vaak als oplossing genoemd voor de praktische bezwaren. Zo zouden de kosten van de examens op deze manier naar beneden kunnen en wordt de logistiek door de digitalisatie een stuk eenvoudiger. Ondanks positieve ervaringen van het CvTE hiermee is de weerstand op het gebied van digitaal toetsen echter nog hoog. Zo geeft men vaak aan dat ‘de techniek nog niet zo ver is’ en maakt men zich zorgen over de veiligheid van deze digitale examens. Een ander punt is dat bijvoorbeeld het tekenen van een grafiek niet altijd even makkelijk is op een computer.

Is het aanbieden van twee examenmomenten een goed idee?

Zelf ben ik van mening dat het instellen van twee toetsmomenten voor het eindexamen geen slecht idee is. Zoals ik ook aangeef in mijn artikel “Het diploma van de toekomst” ben ik voor meerdere toetsmomenten. Ook de digitalisatie van toetsen is iets waarvan ik denk dat we dit veel breder zouden kunnen invoeren. Nu zijn hier, naar mijn mening, vaak onterechte en principiële bezwaren tegen.
Argumenten dat de techniek niet zo ver is, wordt weerlegd door het programma Facet van het CvTE dat dit jaar al een flexibele rekentoets aanbiedt op het VO.
Zo zegt de voorzitter van de Onderwijsraad Henriëtte Maassen van den Brink dat we ‘door zouden slaan’ en dat er al veel ‘nieuwe ideetjes’ zouden zijn. De ontwikkelingen op het gebied van techniek en onderwijs gaan op dit moment gewoon snel en in mijn optiek is dit een positieve beweging die omarmd moet worden.

Wel ben ik het ermee eens dat dit iets is wat je niet zomaar overal kunt invoeren, het zal een geleidelijk proces moeten zijn. Zoals altijd als je een groot systeem wil veranderen, moet je dit met kleine stappen doen. Begin dus met bepaalde vakken die zich makkelijker digitaal laten toetsen. Houdt hierbij ook rekening met het feit dat digitaal toetsen niet voor alle onderdelen van alle vakken uitkomst kunnen bieden.

Conclusie

Het invoeren van twee toetsmomenten voor het eindexamen en het deels digitaliseren hiervan zouden wat mij betreft een zeer goede ontwikkeling zijn, zowel voor de leerlingen als voor de kwaliteit van het onderwijs en het inzicht hierin.

Behoeften van leerlingen en scholen die reeds lange tijd bekend zijn, zoals het meer centraal stellen van de behoefte van de leerling en de wens voor meer flexibiliteit in de wijze en momenten van toetsen worden hiermee ingevuld. Ook biedt de techniek inmiddels de mogelijkheid en moeten we ons hierin niet te veel laten afremmen door mensen die beren op de weg zien en angst hebben voor nieuwe ontwikkelingen.

facebooktwitterlinkedin